Totale vrijheid klonk mij in mijn jonge jaren als muziek in de oren. Daar ben ik in de loop der jaren wel anders over gaan denken. Nu weet en ervaar ik dat totale vrijheid leidt tot onverschilligheid niet alleen naar een ander maar ook tot zelfvervreemding en destructie.

In Zeg me wie ik ben, schreef ik een hoofdstuk over vrijheid en identiteit. Nu ons wordt voorgeschoteld dat we volledig autonoom zijn en uit alles kunnen kiezen en we zelf verantwoordelijk zijn voor onze keuzes, lijken de machtsverschillen uit beeld. En dat is gevaarlijk zoals we kunnen zien aan de autoritaire leiders in de wereld die andere mensen vernederen en buitensluiten.

Om vrijer te worden, moeten we ons eerst bewust zijn van alle hechting die ons vormt. Nadenken over macht, nadenken over onrecht, maakt ons ietsje vrijer. Als je niet door hebt, door wat en wie je wordt bepaald, blijf je in de waan dat je zelf hebt gekozen.

Grenzen bepalen wie je bent en waar je voor staat. Zonder grenzen ben je een speelbal van andere mensen, van reclames en influencers.

Als we handelen vanuit positieve vrijheid, als we scheppend bezig zijn, kunnen we iets toevoegen aan onszelf en de wereld.

In vrede kunnen leven met onszelf en elkaar vraagt iedere dag om keuzes. Jezelf zijn doen we samen.